Het voorontwerp van programmadecreet bij de Vlaamse begroting 2026 voorziet een nieuwe regeling voor de fiscale regularisatie van ontdoken Vlaamse erf- en registratiebelasting.
Algemeen
De nieuwe regeling is van toepassing op bedragen waarvan het duidelijk is dat ze uitsluitend onder de Vlaamse erfbelasting en/of regularisatiebelasting hadden moeten vallen. Enkel inbreuken die vóór 1 juli 2025 zijn gepleegd, komen voor de regularisatie in aanmerking.
De Vlaamse regering heeft geopteerd voor een tijdelijke regularisatiemogelijkheid van 1 januari 2026 tot en met 31 december 2029. Volgens de Vlaamse regering schuilt in de invoering van een permanente regeling immers het gevaar dat de belastingplichtige de keuze krijgt tussen de gewone belastingheffing met proportionele belastingverhogingen en een blijvende regularisatiemogelijkheid die in bepaalde gevallen voordeliger zou kunnen uitvallen.
De voorgestelde regeling sluit grotendeels aan bij de bepalingen van de vorige Vlaamse regularisatieronde. Er zijn wel twee belangrijke nieuwigheden: de heffingstarieven zijn hoger én er wordt een aftrekmogelijkheid voorzien van de heffing die wordt betaald bij toepassing van de federale programmawet van 18 juli 2025 (EBA quinquies).
Hogere tarieven dan in de vorige regeling
Ten opzichte van de vorige Vlaamse regularisatieronde, die liep van 2017 tot 2020, gelden hogere tarieven.
Voor erfbelasting (niet-fiscaal verjaard):
Het tarief van de regularisatieheffing voor verkrijgingen in rechte lijn en tussen partners stijgt van 35% naar 40%.
Voor alle andere verkrijgingen (bv. tussen broers, zussen, of derden) stijgt het tarief van de regularisatieheffing van 70% naar 75%.
Voor registratiebelasting (niet-fiscaal verjaard):
Het forfaitaire tarief van de regularisatieheffing wordt opgetrokken van 20% naar 25%.
Voor fiscaal verjaarde kapitalen (zowel erf- als registratiebelasting):
Het tarief van de regularisatieheffing is progressief en afhankelijk van het jaar van aangifte. Het start op 40% in 2026 en stijgt naar 42% in 2027, 44% in 2028 en eindigt op 45% in 2029.
Voor fiscaal verjaarde kapitalen is de boodschap dat snel handelen voordeliger is.
Aftrekmogelijkheid regularisatieheffing EBA quinquies
De voorgestelde regeling voorziet in een aftrekmogelijkheid wanneer de aangevers, naast het indienen van een regularisatieaangifte voor niet-betaalde gewestelijke belasting (bijvoorbeeld erfbelasting), al federale regularisatieheffing hebben betaald bij toepassing van de federale programmawet van 18 juli 2025 (EBA quinquies). Dat betekent dat het aangegeven bedrag voor de berekening van de regularisatieheffing van de erfbelasting kan worden verminderd met het bedrag van de reeds betaalde federale regularisatieheffing. Voorwaarde is wel dat de aangevers aantonen dat die betaalde heffing betrekking heeft op inkomsten of kapitalen die de erflater had verkregen of behaald.
Wanneer de erfbelasting op een effectenportefeuille van 1.000.000 euro wordt geregulariseerd en de aangever federale regularisatieheffing van 50.000 euro heeft betaald op de inkomsten die de erflater uit deze effectenportefeuille heeft verkregen, zal de Vlaamse regularisatieheffing dus worden berekend op 950.000 euro.
Daarnaast voorziet het voorontwerp van Programmadecreet een aftrekmogelijkheid van de federale regularisatieheffing als passief van een nalatenschap. Dit zal bijvoorbeeld het geval zijn bij een nalatenschap waarbij een erfgenaam de oorsprong van buitenlandse tegoeden van de erflater niet kan verklaren. Hij beslist de inkomstenbelastingen in hoofde van de erflater alsnog te regulariseren en dient zelf binnen de gestelde termijnen de aangifte van de nalatenschap in.
De kapitalen en de inkomsten, en de bronnen van de inkomsten waarvoor bij het federale Contactpunt CPR een regularisatieattest werd bekomen, moeten spontaan als actief in de aangifte van nalatenschap worden vermeld. Bovendien moet het duidelijk zijn dat de federaal verleende regularisatie betrekking heeft op de inkomstenbelasting waaraan de aangegeven bedragen onderworpen hadden moeten zijn.
Deze aftrekmogelijkheid geldt uitsluitend voor regularisatieheffingen die zijn betaald bij toepassing van de programmawet van 18 juli 2025 (EBA quinquies). Heffingen die eerder werden betaald in het kader van voorgaande federale regularisatiewetten, komen op grond van deze bepaling niet als passief in aanmerking.
Conclusie
De nieuwe regeling voor fiscale regularisatie van erf- en registratiebelasting is duurder dan de vorige, maar biedt wel voor het eerst de mogelijkheid om de federale regularisatieheffing in mindering te brengen. Het is een tijdelijke kans om fiscale zonden uit het verleden recht te zetten. In samenloop met de federale regeling van EBA quinquies is de regeling complex.